GDR Terra e Auga
ASOCIACIÓN DE DESENVOLVEMENTO RURAL
Propoñemos accións que axuden á posta en valor dos recursos da Comarca, que potencien os negocios do territorio e que promovan sinerxias entre persoas. Xestionamos fondos e programas europeos orientados ó desenvolvemento económico do entorno.
¿Tes un proxecto en mente?
Descobre as axudas e subvencións ás que poderías acceder.
Coñece as nosas actividades!
A nosa área de dinamización presenta unha extensa oferta.
Achégate ao noso xeodestino!
Condado Paradanta ten moito por ver.
ACTUALIDADE
NOVAS
Nace o Grupo Operativo Supraautonómico TERRANOVA
Nace o Grupo Operativo Supraautonómico TERRANOVA para fomentar a remuda xeracional
desde un enfoque global
A remuda xeracional na agricultura e na gandería é un dos retos máis urxentes do rural español. É un problema identificado desde hai tempo e no que numerosas organizacións, entidades e persoas traballan intensamente. Co obxectivo de mellorar a coordinación de todos estes axentes, un consorcio de socios creou o Grupo Operativo Supraautonómico TERRANOVA, que comeza estes días a dar os seus primeiros pasos.
O proxecto TERRANOVA traballará para que quen xa acompaña procesos de remuda o faga mellor, de forma máis coordinada e con máis ferramentas, e farao poñendo no centro a todas as persoas implicadas: tanto as que queren incorporarse como as que desexan ceder a súa explotación a persoas máis novas.
O proxecto despregarase en tres territorios piloto: Condado-Paradanta en Galicia, Narcea en Asturias e Busturialdea-Urdaibai en Euskadi, e aspira a escalar as aprendizaxes a outras rexións do territorio nacional. O seu obxectivo é mellorar as condicións para asegurar a continuidade das explotacións existentes e facilitar a incorporación de novas persoas ao sector, a través dun modelo de acompañamento integral, territorial e colaborativo.
TERRANOVA está coordinado pola Fundación Juana de Vega e desenvolverá accións ata o ano 2029 con públicos como mozos e mozas en proceso de incorporación, titulares próximos á cesión, técnicos de desenvolvemento rural, Administracións públicas, cooperativas agroalimentarias e organizacións agrarias.
Os integrantes do grupo están comezando a realizar entrevistas a representantes destes distintos públicos para coñecer a fondo o problema e elaborar estratexias para abordalo. Nun
encontro celebrado recentemente en Oviedo entre os seus integrantes, sinaláronse aspectos como o forte arraigo dos titulares ás explotacións e á terra, o que nalgúns casos dificulta a súa cesión. Do mesmo xeito, a complexidade da titularidade das terras constitúe outro dos principais obstáculos nos procesos de transmisión de explotacións.
Ecosistemas territoriais
TERRANOVA reforzará as capacidades das entidades que acompañan os procesos de remuda e promoverá unha maior coordinación entre os axentes públicos e privados presentes en cada territorio. O proxecto creará ecosistemas territoriais para conectar servizos e recursos relacionados co acceso á terra, a formación, o asesoramento, o financiamento, a viabilidade empresarial e outros factores que inflúen na continuidade ou posta en marcha dunha explotación.
Estes ecosistemas territoriais permitirán acompañar de forma máis estruturada e personalizada tanto a remuda familiar como a transmisión de explotacións a novos emprendedores. O proxecto promoverá a transición agroecolóxica, a diversificación e a posta en marcha de novos modelos de negocio, xerando emprego e valor engadido no rural.
O proxecto comezará cun diagnóstico de cada territorio para identificar explotacións en risco de peche, oportunidades de remuda e barreiras de acceso ao sector. A partir de aí, estruturaranse e conectaranse os recursos existentes e reforzarase a capacitación dos axentes locais implicados no acompañamento. O proxecto acompañará directamente 30 proxectos de remuda ou incorporación agraria e contribuirá a mellorar as posibilidades de continuidade de 325 explotacións nos tres territorios piloto.
Tamén se crearán espazos estables de colaboración entre organizacións agrarias, administracións, entidades de desenvolvemento rural, centros de formación, servizos de emprego e outros axentes vinculados ao territorio.
Consorcio multidisciplinar
A Fundación Juana de Vega, a Unión de Pequeños Agricultores y Ganaderos (UPA), o GDR Condado Paradanta – Terra e Agua, a Red Asturiana de Desarrollo Rural (READER), o Centro de Innovación Territorial de Asturias (CIT Asturias), o GDR Alto Narcea Muniellos, o ADR Urremendi e a consultoría Amaterra, xunto coa colaboración do LaboraTe da USC, son os integrantes do Grupo Operativo Supraautonómico, financiado no marco do Plan Estratéxico da PAC 2023-2027 polo Ministerio de Agricultura, Pesca e Alimentación (MAPA) e o Fondo Europeo Agrícola de Desenvolvemento Rural (FEADER), cun orzamento total de 591.406,28€.

PSTD: Licitación para “Reverdecendo” – Acondicionamento e sinalización dunha ruta nas Neves
Acción enmarcada dentro do Plan de Sustentabilidade Turística en Destino Condado Paradanta Destino Enogastronómico no marco do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia, financiado pola Union Europea – Next Generation EU
Licitación da actuación “Reverdecendo” – Acondicionamento e sinalización dunha ruta nas Neves
Tipo de contrato:
- Contrato administrativo de obras.
- Procedemento aberto simplificado abreviado.
- Tramitación urxente.
Obxecto:
- Execución das obras de acondicionamento e sinalización dunha ruta no Concello das Neves.
- Actuación integrada no proxecto “Reverdecendo” do PSTD Condado Paradanta Destino Enogastronómico.
- Financiado pola Unión Europea – NextGenerationEU no marco do PRTR.
Actuacións principais:
- Instalación de sinalización direccional e informativa.
- Mellora da accesibilidade e seguimento da ruta.
- Limpeza e acondicionamento dos distintos tramos do percorrido.
- Traballos manuais e mecánicos para garantir a transitabilidade.
- Actuacións de seguridade e conservación do roteiro.
- Pavimentación e mellora de camiños peonís.
Códigos CPV:
- 45233160 – Camiños e outras superficies empedradas.
- 45233161 – Traballos de construción de camiños peonís.
- 45233523 – Traballos de pavimentación de camiños peonís.
Necesidades a satisfacer:
- Mellora da accesibilidade e seguridade da ruta.
- Valorización turística dos recursos naturais e patrimoniais.
- Impulso do turismo sostible no territorio Condado Paradanta.
- Conservación e acondicionamento do percorrido turístico.
- Dinamización económica e turística do municipio das Neves.
- Mellora da experiencia dos visitantes e usuarios da ruta.
Insuficiencia de medios:
- A entidade non dispón de medios materiais, técnicos nin persoal especializado suficientes.
- A execución require maquinaria e medios auxiliares específicos.
- Necesidade de persoal cualificado para obras de acondicionamento e sinalización.
- A contratación externa resulta imprescindible para garantir a correcta execución das actuacións.
Valor estimado:
- 52.806,23 € (IVE excluído).
- 63.895,53 € (IVE incluído).
Solvencia requirida:
Económica e financeira:
- Volume anual de negocio ≥ importe medio anual do contrato nos 3 últimos exercicios.
- Seguro de responsabilidade profesional mínimo: 300.000 € (ou compromiso de subscrición).
Técnica:
- Relación de obras similares executadas nos últimos 5 anos.
- Importe anual máximo executado ≥ 70 % do valor do contrato.
- Acreditación mediante certificados de boa execución ou documentación equivalente.
- Empresas de nova creación: acreditación de maquinaria, medios materiais e equipo técnico dispoñible.
Criterios de adxudicación (ata 60 puntos):
- Oferta económica: ata 40 puntos.
- Ampliación do prazo de garantía: ata 10 puntos.
- Redución do prazo de execución: ata 10 puntos.
Criterios de redución de prazo:
- Redución ≥ 15 días: 10 puntos.
- Redución entre 10 e 15 días: 5 puntos.
- Redución entre 2 e 10 días: 2 puntos.
- Sen redución ou redución dun día: 0 puntos.
Prazo de execución:
- O 30 de xuño de 2026
Financiamento
Financiado ao 100 % polo Mecanismo de Recuperación e Resiliencia (MRR) – NextGenerationEU. Compoñente 14, Investimento 1 do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia (PRTR). Integrado no Plan de Sustentabilidade Turística en Destino “Condado Paradanta Destino Enogastronómico”. Actuación 4 do Eixe 2: “REVERDECENDO”. Fondos transferidos pola Axencia Turismo de Galicia á Asociación de Desenvolvemento Rural Condado Paradanta – Terra e Auga.
PSTD: Licitación para o subministro e instalación de maquinaria para a dotación dun obradoiro de panadería na actuación “Centro de Transformación Agrogandeira”
Acción enmarcada dentro do Plan de Sustentabilidade Turística en Destino Condado Paradanta Destino Enogastronómico no marco do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia, financiado pola Union Europea – Next Generation EU
Licitación da actuación “Centro de Transformación Agrogandeira” (Covelo)
Tipo de contrato:
- Contrato administrativo mixto de subministración e obras.
- Procedemento aberto simplificado.
- Tramitación urxente.
Obxecto:
- Subministración, instalación e posta en marcha de maquinaria para un obradoiro de panadería.
- Formación básica para o uso dos equipamentos.
- Actuación incluída no “Centro de Transformación Agrogandeira” do PSTD Condado Paradanta Destino Enogastronómico.
Actuacións principais:
- Subministración de maquinaria de panadería profesional.
- Instalación e montaxe dos equipos.
- Posta en funcionamento das instalacións.
- Formación básica de uso do equipamento.
- Integración de sistemas auxiliares (refrixeración, ventilación, fontanería e fornos).
Necesidades a satisfacer:
- Dotación dun obradoiro de panadería para transformación agroalimentaria.
- Impulso do emprendemento local no sector agrogandeiro.
- Mellora da cadea de valor dos produtos locais.
- Dinamización económica e fixación de poboación no rural.
- Desenvolvemento dun recurso enogastronómico vinculado ao turismo.
Insuficiencia de medios:
- A entidade non dispón de medios técnicos, materiais nin persoal especializado.
- Necesaria contratación externa para a execución.
Valor estimado:
- 105.814,81 € (IVE excluído).
- 128.035,92 € (IVE incluído).
Solvencia requirida:
Económica e financeira:
- Volume anual de negocio ≥ importe medio anual do contrato (3 últimos anos).
- Seguro de responsabilidade profesional mínimo: 300.000 € (ou compromiso de subscrición).
Técnica:
- Experiencia en subministracións similares nos últimos 5 anos.
- Importe anual máximo executado ≥ 70 % do valor do contrato.
- Empresas novas: medios técnicos e materiais dispoñibles.
Criterios de adxudicación (100 puntos):
- Oferta económica: ata 30 puntos.
- Redución de prazo: ata 20 puntos.
- Ampliación de garantía: ata 10 puntos (mínimo 12 meses, ampliación por semestres).
Criterios de desempate:
- Mellor oferta económica.
- Maior emprego de persoas con discapacidade.
Prazo de execución:
- O establecido no contrato, mellorable mediante redución ofertada.
Indivisible:
- A subministración, instalación e posta en marcha requiren execución conxunta.
- A división en lotes comprometería a coordinación técnica e o funcionamento do obradoiro.
Financiamento
- Financiado ao 100 % polo Mecanismo para a Recuperación e a Resiliencia (NextGenerationEU).
- Compoñente 14, Investimento 1 do PRTR.
- Integrado no Plan de Sustentabilidade Turística en Destino Condado Paradanta Destino Enogastronómico.
- Actuación 2 do Eixe 1: Centro de Transformación Agrogandeira.
Formación Leader: CURSO DE TEATRO RURALITARIO
O GDR Terra e Auga impulsa unha formación en Teatro Ruralitario para poñer en valor a memoria e o patrimonio de Condado Paradanta e Salceda de Caselas
Unha iniciativa de formación e dinamización de 12 horas de duración, concibida como unha "píldora" formativa distribuída en 3 sesións, deseñada especificamente para o territorio do GDR Terra e Auga. A proposta busca impulsar, teatralizar e valorar o patrimonio material e cultural inmaterial que define ás comarcas de Condado, Paradanta e o Concello de Salceda de Caselas, todo o ámbito territorial do GDR.
O obxectivo é que o alumnado adquira ferramentas prácticas para interpretar a súa propia memoria e realidade, entendendo que o patrimonio é un "arquivo vivo". Esta formación é un proceso onde as historias individuais de cada aldea se van unindo para crear un relato colectivo que reforce a cohesión territorial entre a terra e a auga que nos une.
Contexto e Filosofía: O Teatro Ruralitario
- Orixe e Historia: O teatro ruralitario nace como unha ferramenta de transformación social onde a propia comunidade deixa de ser espectadora para converterse en creadora.
- Teatro por e para o pobo: Busca romper a barreira entre profesionais e afeccionados, entendendo que a arte é un dereito e unha necesidade de expresión de todas as persoas.
- Memoria e Identidade: Serve para rescatar historias esquecidas e reforzar os lazos sociais en momentos de despoboamento, dinamizando o rural e xerando un espazo atractivo que anima á xente a participar e habitar o seu territorio de xeito activo.
Proceso Creativo: De "Terra e Auga" ao Escenario
O curso abordará as fases técnicas para construír unha peza desde a raíz:
- Rexistro e Inmortalización: Uso de escritos, vídeos, audios e obxectos para documentar os relatos das persoas entrevistadas. Este material ponse a disposición da sociedade como un legado de memoria oral.
- Creación do Guion e Personaxes: Transformación da memoria viva e as entrevistas en textos dramáticos con personaxes baseados na realidade local.
- O Corpo como Ponte: Traballaremos a expresión corporal e o movemento para habitar o patrimonio. O corpo do veciño convértese na ponte que conecta a pedra do monumento coa emoción.
- O "Retrincos Teatrais": Metodoloxía para enlazar historias individuais nunha peza colectiva coherente.
Escenificación Sostible: Montaxe de escenas en BICs (Bens de Interese Cultural) e espazos de patrimonio etnográfico (muíños, lavadoiros, pesqueiras, etc.). Apostamos polo baixo impacto e o uso de materiais reciclados ou cotiáns.

Metodoloxía: A Escoita e o Rexistro da Memoria
Capacitaremos ao alumnado na técnica da entrevista biográfica, centrada en:
- Procurar a memoria emocional: Como rescatar a vivencia e o sentir máis alá do dato técnico.
- Xestión do proceso: Superación da timidez inicial e acceso a relatos inéditos grazas á proximidade veciñal.
- Ética do rexistro: Importancia do consentimento e do retorno da arte á súa comunidade.
Beneficios do Teatro Ruralitario
- Gobernanza Participativa: A cidadanía toma un papel activo na narración do seu propio patrimonio.
- Benestar e Integración: Mellora a autoestima colectiva e facilita a cohesión interxeracional.
- Desenvolvemento Local: Dinamización cultural cun modelo sostible e reproducible.
PRAZAS LIMITADAS A 20 PERSOAS ALUMNAS
PSTD: Licitación para a actuación “A Cañiza, capital do xamón”
Acción enmarcada dentro do Plan de Sustentabilidade Turística en Destino Condado Paradanta Destino Enogastronómico no marco do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia, financiado pola Union Europea – Next Generation EU
Licitación para a actuación “A Cañiza, capital do xamón” (A Cañiza)
Tipo de contrato:
- Contrato administrativo de obras.
- Procedemento aberto simplificado.
- Tramitación urxente.
Obxecto:
- Execución das obras de acondicionamento interior dun local no Centro Comarcal “A Paradanta”.
- Creación dun espazo expositivo dedicado ao ensalzamento da cultura do xamón de A Cañiza.
- Redistribución e adecuación funcional dos espazos interiores.
- Execución de acabados e adaptación das instalacións necesarias.
Actuacións principais:
- Demolición de elementos interiores non estruturais e retirada de tabiquería.
- Redistribución e adecuación dos espazos interiores.
- Execución de acabados (pintura, pavimentos, reparación de superficies, etc.).
- Adaptación das instalacións básicas (electricidade e iluminación).
- Pequenas intervencións construtivas complementarias.
- Actuacións necesarias para a posta en funcionamento do espazo expositivo.
Necesidades a satisfacer:
- Posta en valor da cultura do xamón de A Cañiza como recurso enogastronómico.
- Creación dun espazo expositivo funcional e atractivo.
- Dinamización turística do territorio Condado Paradanta.
- Mellora da calidade da oferta turística vinculada á enogastronomía.
Insuficiencia de medios:
- A entidade promotora carece de medios técnicos, materiais e persoal cualificado para executar directamente as actuacións.
Valor estimado:
- 92.278,51 € (IVE excluído)
- 111.652,10 € (IVE incluído)
Solvencia requirida:
Económica e financeira:
- Volume anual de negocio igual ou superior ao importe medio anual do contrato (mellor exercicio dos últimos 3 anos).
- Seguro de responsabilidade profesional mínimo: 300.000 € (ou compromiso de subscrición).
Técnica:
- Relación de obras similares nos últimos 5 anos.
- Importe acumulado no ano de maior execución ≥ 70 % do valor do contrato.
- Para empresas de nova creación: acreditación de medios materiais e técnicos dispoñibles.
Criterios de adxudicación (100 puntos):
- Oferta económica: ata 30 puntos.
- Redución de prazos: ata 60 puntos.
- ≥ 30 días: 60 puntos
- 15–29 días: 30 puntos
- 1–14 días: 10 puntos
- Sen redución: 0 puntos
- Ampliación da garantía: ata 10 puntos
- +6 meses: 5 puntos
- +12 meses: 10 puntos
Criterios de desempate:
- Menor prezo ofertado.
- Maior número de persoas con discapacidade no cadro de persoal.
Prazo de execución:
- Determinado no contrato, con posibilidade de redución segundo a oferta do licitador.
Indivisible:
- As actuacións de adecuación interior requiren unha execución coordinada.
- A división en lotes dificultaría a correcta execución técnica do proxecto.
Financiamento
O contrato finánciase integramente con fondos europeos do Mecanismo para a Recuperación e a Resiliencia (MRR), no marco do Plan NextGenerationEU, dentro do Compoñente 14, Investimento 1 do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia.
Forma parte do:
- Plan de Sustentabilidade Turística en Destino Condado-Paradanta Destino Enogastronómico.
- Actuación: “A Cañiza, capital do xamón”.
Os pagamentos realizaranse con cargo aos fondos transferidos pola Axencia de Turismo de Galicia ao GDR Terra e Auga.
PSTD: Licitación para a actuación “A Fábrica da Auga” (Mondariz)
Acción enmarcada dentro do Plan de Sustentabilidade Turística en Destino Condado Paradanta Destino Enogastronómico no marco do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia, financiado pola Union Europea – Next Generation EU
Licitación para a actuación “A Fábrica da Auga” (Mondariz)
Tipo de contrato:
- Contrato administrativo de obras.
- Procedemento aberto simplificado.
- Tramitación urxente.
Obxecto:
- Execución das obras para a creación dun itinerario peonil interpretativo vinculado á auga.
- Adecuación e mellora das sendas existentes.
- Habilitación dun espazo expositivo asociado ao percorrido.
- Instalación de sinalización e elementos interpretativos.
Actuacións principais:
- Desbroce, limpeza e acondicionamento das sendas.
- Demolición e retirada de elementos deteriorados.
- Execución e reposición de pavimentos (terrizos, adoquinados, etc.).
- Execución de estruturas auxiliares (muros de contención, etc.).
- Mellora da accesibilidade e seguridade dos itinerarios.
- Instalación de sinalización e paneis interpretativos.
- Colocación de mobiliario urbano (bancos, elementos de descanso).
- Execución de pasarelas e sistemas de drenaxe.
- Actuacións necesarias para a posta en funcionamento do espazo expositivo.
Necesidades a satisfacer:
- Posta en valor dos recursos naturais e culturais vinculados á auga.
- Creación dun produto turístico sostible e estruturado.
- Mellora da accesibilidade e seguridade do itinerario.
- Dinamización turística do municipio de Mondariz.
Insuficiencia de medios:
- A entidade promotora carece de medios técnicos, materiais e persoal cualificado para executar directamente as actuacións.
Valor estimado:
- 118.731,40 € (IVE excluído)
- 143.664,99 € (IVE incluído)
Solvencia requirida:
Económica e financeira:
- Volume anual de negocio igual ou superior ao importe medio anual do contrato (mellor exercicio dos últimos 3 anos).
- Seguro de responsabilidade profesional mínimo: 300.000 € (ou compromiso de subscrición).
Técnica:
- Relación de obras similares nos últimos 5 anos.
- Importe acumulado no ano de maior execución ≥ 70 % do valor do contrato.
Criterios de adxudicación (100 puntos):
- Oferta económica: ata 40 puntos.
- Redución de prazos: ata 10 puntos.
- ≥15 días: 10 puntos
- 10–15 días: 5 puntos
- 2–10 días: 2 puntos
- Sen redución: 0 puntos
- Ampliación da garantía: ata 10 puntos (sobre mínimo de 12 meses).
- Total: criterios automáticos baseados na mellor relación calidade-prezo.
Criterios de desempate:
- Menor prezo ofertado.
- Maior número de persoas con discapacidade no cadro de persoal.
Prazo de execución:
- Determinado no contrato, con posibilidade de mellora mediante redución ofertada polos licitadores.
Indivisible:
- As actuacións (sendas, sinalización, espazo expositivo e elementos auxiliares) requiren unha execución coordinada.
- A división en lotes dificultaría a correcta execución técnica do proxecto.
Financiamento
O contrato finánciase na súa totalidade con fondos europeos provenientes do Mecanismo para a Recuperación e a Resiliencia (MRR) do Plan NextGeneration-EU, en concreto, con cargo ao orzamento adxudicado á submedida 2 do investimento 1 do Plan de Modernización e Competitividade do Sector Turístico, compoñente 14 do PRTR.
Concretamente, o gasto correspondente ao contrato impútase ás seguintes actuacións contempladas no Plan de Sustentabilidade Turística en Destino Condado-Paradanta Destino Enogastronómico, incluído no Acordo da Conferencia Sectorial de Turismo do 14 de decembro de 2022 no marco do compoñente 14 investimento 1 do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia:
- Actuación 1 do Eixe 2: A Fábrica da Auga
A totalidade das súas obrigacións económicas aboaranse con cargo aos fondos transferidos ao GDR pola Axencia de Turismo de Galicia para a execución das actuacións contempladas no Plan de Sustentabilidade Turística en Destino Condado Paradanta Destino Enogastronómico.
